- 2014/07/27
Wyniki z egzaminu z języka litewskiego maturzystów szkół mniejszości narodowych i szkół litewskich w latach 2008 – 2013
![Wyniki z egzaminu z języka litewskiego maturzystów szkół mniejszości narodowych i szkół litewskich w latach 2008 – 2013](https://www.efhr.eu/wp-content/uploads/2011/09/Petycja_sign_img.jpg)
Rok 2013 r. był pierwszym, w którym maturzyści ze szkół mniejszości narodowych zdawali ujednolicony egzamin z języka litewskiego. Zasady te, którym sprzeciwiali się przedstawiciele mniejszości narodowych wprowadzone zostały w nowej Ustawie o oświacie, przyjętej przez Sejm 17 marca 2011 r.
W lutym 2013 r. Minister Oświaty i Nauki wydał rozporządzenie, w którym wprowadził tzw. ulgi na egzaminie z języka litewskiego dla maturzystów szkół mniejszości narodowych. Zakładały one, że wspomniana grupa maturzystów na egzaminie z języka litewskiego będzie mogła pisać wypracowanie o mniejszej objętości, korzystać ze słowników i popełniać większą ilość błędów. Jednakże 18 czerwca 2013 r. Najwyższy Sąd Administracyjny Litwy (Lietuvosvyriausiasisadministracinisteismas) uznał, że wspomniane ulgi są niezgodne z konstytucyjną zasadą równości i powinny zostać zniesione. Niemniej jednak do 2019 r. pozostaną wprowadzone wcześniej różnice w ocenianiu – maturzyści szkół mniejszości narodowych na ujednoliconym egzaminie z języka litewskiego mają prawo popełnienia większej ilości błędów. Pamiętać jednak należy, że egzamin z języka jest jedynym obowiązkowym egzaminem maturalnym na Litwie, bez którego zdania uczeń nie otrzyma dyplomu maturalnego. Tym samym oznacza to, że staje się on najważniejszym egzaminem dla osób piszących maturę i zobowiązuje do zebrania co najmniej 30 punktów, które pozwolą na jego zdanie.
EFHR poddała analizie wyniki egzaminów z języka litewskiego uzyskane w latach 2008-2013 przez maturzystów ze szkół mniejszości narodowych oraz szkół litewskich. Z podanych przez Narodowe Centrum Egzaminacyjne (Nacionalinisegzaminųcentras) danych wynika, że we wspomnianym okresie liczba maturzystów w szkołach mniejszości narodowych zdających egzamin z języka litewskiego znacznie się zmniejszyła. Systematyczny spadek zauważyć można od 2009 r. – od tego roku do 2013 r. liczba maturzystów zmniejszyła się o 25,9%. Natomiast w litewskich szkołach liczba maturzystów ulegała ciągłym zmianom, co zostało przedstawione w Tabeli 1.Wzrost uczniów w szkołach z litewskich językiem nauczania jest interesujący mając na uwadze utrzymujący się w państwie niż demograficzny.
Tabela 1: Liczba maturzystów zdających maturalny egzamin z języka litewskiego
Rok |
2008 |
2009 |
2010 |
2011 |
2012 |
2013 |
|
Liczba zdających |
Szkoły litewskie |
16416 |
18415 |
20976 |
22793 |
21429 |
18667 |
Szkoły mniejszości narodowych |
1697 |
1758 |
1714 |
1583 |
1562 |
1303 |
Liczba wszystkich dopuszczonych do zdawania egzaminu z języka litewskiego jako języka ojczystego i państwowego przedstawiona została w tabeli 2.
Tabela 2: Dopuszczeni do zdawania do egzaminu z języka litewskiego
2008 |
2009 |
2010 |
2011 |
2012 |
2013 |
||
Dopuszczeni do zdawania |
jęz. ojczysty |
20699 |
22682 |
25623 |
27546 |
25655 |
23456 |
jęz. państwowy |
2310 |
2192 |
2051 |
1909 |
1809 |
||
Zaliczonych prac |
jęz. ojczysty |
20524 |
22580 |
25415 |
27321 |
25436 |
23226 |
jęz. państwowy |
2295 |
2186 |
2044 |
1893 |
1790 |
Po poddaniu analizie wyników z egzaminu maturalnego z języka litewskiego można stwierdzić, iż ujednolicenie egzaminu spowodowało, iż uzyskane przez maturzystów ze szkół mniejszości narodowych wyniki były gorsze niż w latach ubiegłych.
W 2013 r. jedynie 5 maturzystów z 1303 (0,3%) ze szkół mniejszości narodowych osiągnęło maksymalną ilość punktów, co było prawie trzykrotnie mniej niż w rok ubiegłym. Najlepsze wyniki, czyli 100% z egzaminu wspomniana grupa maturzystów uzyskała w latach 2008-2011 (18-20 osób). Natomiast w litewskich szkołach liczba maturzystów, którzy uzyskali maksymalny wynik w 2013 r. stanowiła 1,8% i w porównaniu do lat ubiegłych była znacznie wyższa, co zostało przedstawione w Tabeli 3.
Tabela 3: Liczba maturzystów, którzy uzyskali maksymalny wynik (100%)
Rok |
2008 |
2009 |
2010 |
2011 |
2012 |
2013 |
|
Liczba zdających | Szkoły litewskie |
0,9% |
1,% |
0,9% |
1% |
1% |
1,8% |
Szkoły mniejszości narodowych |
1,2% |
0,7% |
1,3% |
1,1% |
0,9% |
0,3% |
Wyniki z egzaminów większości maturzystów ze szkół mniejszości narodowych zdających egzamin w 2013 r. znalazły się w przedziale od 16 do 37%. Powyżej 50% zdobyło jedynie 327 osób, co stanowi 25,1% maturzystów. W porównaniu do 2012 r. jest to bardzo znaczący spadek, bowiem w 2012 r. powyżej 50% uzyskało ponad dwukrotnie więcej osób, bo aż 779, co stanowiło 49,9% wszystkich maturzystów. Z kolei w szkołach litewskich powyżej 50% w 2013 r. uzyskało aż 41,1% maturzystów i był to wynik niższy jedynie o 8,4 punkty bazowe w porównaniu do 2012 r. Wyraźnie widać więc, że gorsze wyniki dotyczą przede wszystkim maturzystów szkół mniejszości narodowych.
Tabela 4: Liczba maturzystów, którzy uzyskali wynik powyżej 50%
Rok |
2008 |
2009 |
2010 |
2011 |
2012 |
2013 |
|
Liczba zdających | Szkoły litewskie |
45,1%. |
48,5% |
48,1% |
48,3% |
49,5% |
41,1% |
Szkoły mniejszości narodowych |
46,6% |
49,7%, |
50,1% |
49,7%, |
49,9% |
25,1% |
Wyniki z języka litewskiego po ujednoliceniu egzaminu są więc niższe zarówno w szkołach mniejszości narodowych jak i w szkołach z litewskim językiem nauczania, co może także świadczyć o coraz trudniejszych egzaminach.
Wspomnianego egzaminu w 2013 r. nie zdało 148 maturzystów ze szkół mniejszości narodowych, co stanowiło 11,4% wszystkich zdających i było o 5,2 punkty bazowe więcej niż w roku poprzednim. Z kolei w litewskich szkołach w 2013 r. egzaminu nie zdało 9,5%, co w porównaniu z rokiem ubiegłym było jedynie o 2 punkty bazowe więcej. Wyniki z lat ubiegłych przedstawione są w Tabeli 5.
Tabela 5: Liczba maturzystów, którzy nie zdali egzaminu maturalnego
Rok |
2008 |
2009 |
2010 |
2011 |
2012 |
2013 |
|
Liczba zdających (%) | Szkoły litewskie |
12,7% |
6,4% |
8,3% |
7,8% |
7,5% |
9,5% |
Szkoły mniejszości narodowych |
21,89% |
6,3% |
8,2% |
6,4% |
6,2% |
11,4% |
Pomimo tego, że wyniki uzyskane z języka litewskiego w 2013 r. zarówno w szkołach mniejszości narodowych jak i szkołach litewskich są gorsze w porównaniu do roku 2012, zmiana ta jest o wiele wyższa wśród maturzystów ze szkół mniejszości narodowych. Tym samym pozwala przypuszczać, że wprowadzone ujednolicenie egzaminów i zbyt krótki okres na wyrównanie różnic programowych w nauczaniu języka litewskiego w szkołach mniejszości narodowych przełożyły się na uzyskanie przez maturzystów ze szkół mniejszości narodowych gorszych wyników z egzaminu z języka litewskiego.
Analizowane wyniki uwzględniają maturzystów (kandydatów) ze szkół mniejszości narodowych i szkół litewskich w wybranym roku szkolnym. Nie uwzględniają byłych maturzystów lub osób, które poprawiały egzamin itp. Liczba ta jest więc niższa od ogólnej liczby osób dopuszczonych do egzaminu. Dane pochodzą z Narodowego Centrum Egzaminacyjnego (Nacionalinis egzaminų centras). |
EFHR